Deflacja jest to długotrwały spadek przeciętnego poziom cen w gospodarce, przekładający się na wzrost siły nabywczej pieniądza. W warunkach deflacji za tę samą ilość pieniędzy po pewnym czasie można kupić więcej towarów i usług, przeciwieństwem deflacji jest inflacja.

Przyczynami deflacji są:

- Spłata zobowiązań kredytowych przy braku emisji pieniądza i wstrzymani akcji kredytowej,

- brak proporcjonalnej do wzrostu gospodarczego emisji pieniądza,

- nadmierne oprocentowanie lokat terminowych, przez co tezauryzacja pieniądza staje się opłacona,

- głęboka recesja prowadząca do silnego popytu.

 

Sposoby likwidacji deflacji są następujące:

- Obniżenie stóp procentowych dzięki temu inwestycje w realną gospodarkę stają się bardziej opłacone od tezauryzacji pieniędzy,

- negatywny podatek dochodowy (NIT) dofinansowanie najniżej  zarabiających- Koncepcja Miltona Friedmana,

- emisja pieniędzy ożywiająca popyt- wyrównanie niedoboru pieniądza na rynku, który wywołał deflację,

- ujemne oprocentowanie lokat terminowych jako opłata za parkowanie pieniąca- koncepcja niemieckiego ekonomisty Silvio Gesella,

- roboty publiczne zmniejszające bezrobocie  prowadzące do odbudowania popytu poprzez wypłacenie pensji robotnikom- koncepcja Johna Maynarda Keynesa.

 

Skutkami deflacji są:

- wzrost siły nabywczej pracującej części społeczeństwa- tylko w przypadku zamrożenia płac,

- zmniejszenie opłacalności produkcji- tylko w przypadku regulacji rynkowych uniemożliwiających obniżenie kosztów produkcji,

- odsunięcie w czasie konsumpcji oraz zamówień przemysłu- w oczekiwaniu na niższe ceny, co napędza recesję.

 

Wraz ze spopularyzowaniem teorii popytowych jest to największa zasługa Johna Maynarda Keynesa-  zjawisko deflacji stało się rzadkie, współcześnie deflacja występuje bardzo rzadko, ponieważ w polityce ekonomicznej większości państw dominuje presja na utrzymywanie stałej niewielkiej inflacji uważanej obecnie przez sporą część ekonomistów za korzystną dla gospodarki- zwolennicy interwencyjnej polityki podaży pieniądza. Występowanie deflacji na przykład w latach 90. XX w. w Japonii, gdzie silnie zadłużone przedsiębiorstwa- przy wzrastających Kostach kredytu niestety nie miały wystarczających środków do dalszej ekspansji, wiąże się w dzisiejszych czasach zazwyczaj ze stagnacją gospodarczą przy jednoczesnym wysokim zadłużeniu wewnętrznym. Po raz pierwszy od 1972r. deflacja w Polsce wystąpiła w lipcu 2014 r. statystyczny spadek cen utrzymywał się do listopada 2016 r. W niektórych dziedzinach gospodarki obserwuje się częste spadki cen ( m.in. telekomunikacja oraz informatyka, gdzie spadek cen urządzeń oraz usługi nawet w skali jednego roku potrafi przekroczyć aż 50 %), jednak nie świadczy to bezpośrednio o deflacji i jest to efekt postępu technologicznego oraz wzrostu produkcji