Inflacja t艂umiona jest to zjawisko wzrostu og贸lnego poziomu szeroko poj臋tych cen. W literaturze mo偶emy spotka膰 r贸偶ne kryteria podzia艂 inflacji. Wed艂ug kryterium przejawiania si臋 inflacji oraz jej skutk贸w dzielimy j膮 na:

1.Otwart膮:

- Jawn膮,

- ukryt膮.

2. T艂umion膮

Ten podzia艂 powsta艂 ze wzgl臋du na to czy ceny w gospodarce kszta艂tuj膮 si臋 pod wp艂ywem dzia艂ania mechanizmu rynkowego, b膮d藕 te偶 bez jego dominuj膮cego udzia艂u, jest on zdeterminowany stopniem sprawowanej kontroli administracyjnej cen.

W przypadku inflacji t艂umionej administracyjna kontrola cen uniemo偶liwia swobodne regulowanie proces贸w rynkowych przez mechanizm cenowy. Wzrost cen jest hamowany odg贸rnie, co powoduje wiele negatywnych skutk贸w, m. in. zwi臋ksza si臋 popyt, kt贸ry przy danym poziomie cen nie mo偶e zosta膰 zaspokojony. W efekcie zasoby pieni臋偶ne, kt贸re by艂y przeznaczone na zakup danego dobra, zostaj膮 od艂o偶one, te偶 st膮d inna nazwa inflacji t艂umionej- zasobowa.

Etapami inflacji t艂umionej s膮:

- Powstanie czarnego rynku- wzrost rzeczywistych cen p艂aconych przez nabywc贸w przy sta艂ym oficjalnym poziomie cen,

- przyspieszone uszczuplanie poziomu zapas贸w na rynku,

- poszukiwanie d贸br substytucyjnych,

- przymusowe oszcz臋dno艣ci (inaczej luka inflacyjna) 鈥 brak mo偶liwo艣ci nabycia danych d贸br, rezygnacja ze stania w kolejce ze wzgl臋du na brak gwarancji zdobycia d贸br r贸wnie偶 niech臋膰 do marnowania wolnego czasu,

- dezorganizacja rynku- masowy wykup towar贸w,

- reglamentacja sprzeda偶y.

Inflacja t艂umiona oraz otwarta

Mo偶emy spotka膰 si臋 z sytuacj膮, w kt贸rej b臋dzie mia艂o miejsce jednoczesne wyst臋powanie inflacji t艂umionej z otwart膮, to charakterystyczna cecha inflacji w reformowanej gospodarce centralnie planowanej. To zdarzenie przewija si臋 w r贸wnoczesnym wyst臋powaniu niedobor贸w ( gospodarka nakazowo- rozdzielcza) oraz wzrostu og贸lnego poziomu cen- gospodarka rynkowa, takie zjawisko okre艣lane jest mianem syndromu shortageflation- inflacji cenowo- zasobowej.

Dzia艂ania antyinflacyjne s膮 wdra偶ane zar贸wno przez rz膮d oraz przez bank centralny. W zakresie polityki fiskalnej ( rz膮d ) s膮 to m.in. :

- Redukcja zad艂u偶enia,

- ograniczenie wydatk贸w,

- obni偶enie deficytu bud偶etowego.

Poprzez bank centralny z kolei prowadzona jest restrykcyjna polityka pieni臋偶na, do kt贸rej mo偶na zaliczy膰:

- Zwi臋kszenie wska藕nika rezerw obowi膮zkowych,

- sprzeda偶 b膮d藕 emisj臋 papier贸w warto艣ciowych,

- podwy偶k臋 st贸p procentowych.

Odpowiednie zastosowanie zar贸wno polityki pieni臋偶nej jak r贸wnie偶 i fiskalnej, skutkuj膮ce w ich wzajemnym uzupe艂nieniu si臋 nosi miano tak zwanej Policy mix, taka kombinacja pozwala na trwa艂e obni偶enie inflacji, r贸wnie偶 stworzenie podwalin do wzrostu gospodarczego.