Doch贸d narodowy lub te偶 Produkt Narodowy Netto (PNN)- to suma uzyskanych dochod贸w w danym roku z wytworzenia produkt贸w ko艅cowych ( d贸br konsumpcyjnych i produkcyjnych), kt贸re powi臋kszy艂y ,, bogactwo narodu鈥欌 dla danego kraju. Doch贸d narodowy jest r贸wny produktowi narodowemu netto.

Wyr贸偶nia si臋 trzy rodzaje podzia艂u dochodu narodowego :

- podzia艂 ostateczny 鈥 wyra偶a proces jego podzia艂u na konsumpcj臋 i akumulacj臋. Do tego podzia艂u dochodzi poprzez podzia艂 pierwotny i wt贸rny, czyli przez redystrybucje wynagrodze艅, podatk贸w b膮d藕  kredyt贸w, tak aby doch贸d narodowy m贸g艂 przyj膮膰 posta膰 d贸br finalnych. Podzia艂 ten polega na konkretnym zu偶ytkowaniu dochodu, czyli konsumpcji i akumulacji, kt贸ra jest, na przyk艂ad zu偶ywana na przyrost rezerw i zapas贸w w gospodarce.

- podzia艂 pierwotny- polega na podziale na nowo wytworzonej warto艣ci mi臋dzy pracownik贸w przedsi臋biorstwa w postaci wynagrodze艅 i na akumulacj臋 finansow膮 przedsi臋biorstwa. Dokonuje si臋 on w miejscu wytworzenia dochodu narodowego, np. w przedsi臋biorstwie. W wyniku tego podzia艂u pracownicy otrzymuj膮 pensje a przedsi臋biorstwo zysk.

- podzia艂 wt贸rny- czyli dochody pierwotne pracownik贸w i przedsi臋biorstw podlegaj膮, za po艣rednictwem rynku i bud偶etu pa艅stwa, dalszemu podzia艂owi, kt贸ry nazywa si臋 podzia艂em wt贸rnym dochodu narodowego. Podzia艂 ten dokonuje si臋 poprzez system cen i system podatkowy, dzi臋ki zakupom d贸br i us艂ug . W wyniku podzia艂u powstaj膮 dochody w艂a艣cicieli przedsi臋biorstw i punkt贸w us艂ugowych, dochody pa艅stwa oraz pracownik贸w sfery nieprodukcyjnej. Ten rodzaj podzia艂u dochodu narodowego jest zwi膮zany z konieczno艣ci膮 finansowania zada艅 gospodarczych i spo艂ecznych pa艅stwa.

 


Podzia艂 dochodu narodowego i jego tworzenie jest g艂贸wnym tematem zainteresowa艅 makroekonomii.

Doch贸d narodowy, produkcja i sposoby wykorzystywania dost臋pnych zasob贸w ekonomicznych s膮 miernikami wzrostu gospodarczego, nad kt贸rych mierzeniem podejmowane s膮 rozwa偶ania w ramach makroekonomii. Podstaw膮 bada艅 s膮 interakcje mi臋dzy dochodem narodowym a produktem narodowym. Pa艅stwo prowadz膮ce polityk臋 bud偶etow膮, reguluj膮c poziom dochod贸w np. podatk贸w oraz wydatk贸w publicznych, wywiera wp艂yw na og贸lny rozmiar popytu, zatrudnienia oraz wielko艣膰 dochodu narodowego. Jedn膮 z najcz臋艣ciej stosowanych miar wzrostu gospodarczego jest stopa wzrostu dochodu narodowego oznaczaj膮ca stosunek dochodu narodowego w analizowanego okresu do wielko艣ci dochodu narodowego w kresie bazowym. Celem ka偶dej rozwijaj膮cej si臋 gospodarki jest wzrost produktu. Celem jest wzrost dochodu narodowego przypadaj膮cego na jednego mieszka艅ca. Za po艣rednictwem bud偶etu pa艅stwa, pa艅stwo dokonuje wt贸rnego podzia艂 dochod贸w spo艂ecze艅stwa. Podstawowymi narz臋dziami za pomoc膮 kt贸rych dokonuj臋 si臋 redystrybucji dochodu narodowego to: system podatkowy, wydatki z bud偶etu, sk艂adki na ubezpieczenia spo艂eczne i oddzia艂ywanie na system cen.