Procedura budżetowania- jest to proces obejmujący planowanie i tworzenie oraz zatwierdzenie budżetu, również późniejszą kontrolę. Szczególnie skuteczne w przedsiębiorstwach, w których stosuje się decentralizację zarządzania, to pozwala na monitorowanie wykonania poszczególnych zadań i sprawowanie kontroli nad kierownictwem niższego szczebla.

 

Do funkcji budżetowania można zaliczyć m.in.:

-funkcję koordynacyjną która polega na powiązaniu działań realizowanych w różnych ośrodkach odpowiedzialności również i ujęciu ich w jednym spójnym budżecie, zapewnia ono zgodność celów poszczególnych ośrodków z celami całego przedsiębiorstwa,

-funkcje motywacyjną ma wywierający wpływ na menedżerów i pracowników ośrodków odpowiedzialności za dany budżet, tak by działania przez nich realizowane były odpowiednie w stosunku do celów przedsiębiorstwa,

-funkcję informacyjną polega ona na dostarczeniu menadżerom informacji o stopniu realizacji zadań w postaci okresowych budżetów, menadżerowie składają raporty kierownictwu wyższego szczebla, informując o stopniu wykonania budżetu, to stanowi podstawę oceny działalności poszczególnych ośrodków odpowiedzialności, w ten oto sposób zostaje zapewniona baza informacyjna niezbędna do zarządzania przedsiębiorstwem,

-funkcję kontrolną pozwala ona ocenić stopień zrealizowanych zadań, przeprowadza się trzy rodzaje kontroli: wstępną- podczas sporządzania budżetu; bieżącą- podczas realizowania budżetu; wynikową- po zakończeniu wykonania budżetu. I jest sto podstawą do przeprowadzenia analizy odchyleń.

 

Rodzaje budżetów:

W zależności od wielkości jednostki gospodarczej również jej działalności budżety można sklasyfikować według określonych kryteriów, ze względu na szabel zarządzania w przedsiębiorstwie wyróżniamy budżety:

- finansowe

- operacyjne

Ze względu na obszar funkcyjny wyróżniamy budżety:

- zapasów

- przychodów

- marketingowe

- kosztów

- inwestycji

- środków pieniężnych

- rachunku zysków oraz strat

- produkcji

Ze względu na horyzont czasowy wyróżniamy;

- krótkookresowe

- wieloletnie

Ze względu na stopień elastyczności:

- sztywne

- elastyczne

Ze względu na procesy realizowane w przedsiębiorstwie wyróżniane są budżety:

- krótkookresowe

- wieloletnie

Ze względu na zakres uczestnictwa kierownictwa niższego rzędu w przygotowywaniu budżetów wyróżniamy:

- budżety odgórne

- budżety oddolne

Ze względu na procesy realizowane w przedsiębiorstwie wyróżniamy budżety:

- procesów realnych

- procesów finansowych

Ze względu na jednostki miary wyróżniane są budżety :

- ilościowe

- wartościowe.

Metody budżetowania

Metody budżetowania pokazują jakie reguły należy stosować w trakcie tworzenia budżetu, przy wyborze odpowiedniej metody należy kierować się następującymi czynnikami. Sposobem tworzenia wartości pozycji budżetu i stopniem uczestnictwa pracowników różnych szczebli w procesie tworzenia budżetu i występuje siedem metod na które składają się:

- budżetowanie odgórne

- budżetowanie oddolne

- budżetowanie przyrostowe

- budżetowanie procentu do sprzedaży

- budżetowanie elastyczne

- budżetowanie stałe

- budżetowanie od zera.